Zmniejszenie naturalnej retencji – zmiany w przepisach

Na stronach Rządowego Centrum Legislacji został opublikowany projekt ustawy o inwestycjach w zakresie przeciwdziałania skutkom suszy, którego autorem jest Ministerstwo Infrastruktury. Przygotowany projekt dotyczy również nowelizacji przepisów Prawa wodnego, w zakresie m.in. opłaty za usługi wodne związanej ze zmniejszeniem naturalnej retencji terenowej. 

W artykule pt. „Kolejna nowelizacja Prawa wodnego w toku” przedstawialiśmy już projektowaną wówczas przez Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej zmianę Prawa wodnego w zakresie wspomnianej opłaty.

Opublikowany teraz projekt ustawy odchodzi od założeń proponowanych w roku 2020. Procedowana nowela Prawa wodnego de facto nie wprowadza bowiem zmian co do powierzchni nieruchomości oraz procentowego wyłączenia powierzchni czynnej biologicznie, pozostawiając w tym zakresie aktualnie istniejące rozwiązania. Opłata będzie zatem nadal dotyczyć:

1. nieruchomości o powierzchni powyżej 3500 m2 zlokalizowanych na obszarze nieujętym w systemy kanalizacji otwartej lub zamkniętej, oraz
2. na których zostaną wykonane roboty lub obiekty budowlane trwale związane z gruntem powodujące wyłączenie więcej niż 70% powierzchni nieruchomości z powierzchni biologicznie czynnej, co skutkowało zmniejszeniem naturalnej retencji.

W przeciwieństwie jednak do aktualnego stanu prawnego, opłata zmienna za zmniejszoną naturalnej retencji terenowej będzie uiszczana w okresie rozliczeniowym wynoszącym rok, a nie jak jest to obecnie co kwartał. 

Należy także zwrócić uwagę, na projektowane zmiany dotyczące podmiotów obowiązanych do ponoszenia przedmiotowej opłaty. W świetle opublikowanego projektu szczególne zasady projektowane są dla nieruchomości zabudowanych budynkami wielolokalowymi. I tak, jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokalu, obowiązek właściciela lokalu ponoszenia opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej obciąża wspólnotę mieszkaniową albo spółdzielnię mieszkaniową. W tej sytuacji ustala się dla wszystkich właścicieli lokalu jedną opłatę za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej. W takim przypadku, każdy właściciel lokalu ponosi opłatę za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej w części odpowiadającej jego udziałowi w nieruchomości zabudowanej budynkiem wielolokalowym.

W tym miejscu należy zwrócić uwagę na ewentualne problemy interpretacyjne. W artykule pt. „Opłaty za zmniejszenie naturalnej retencji nie działają wstecz” zaprezentowaliśmy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie nieretroaktywności przepisu wymierzającego opłatę za zmniejszoną naturalną retencję terenową. W przeciwieństwie do przepisu wprowadzającego opłatę za zmniejszoną naturalną retencję terenową, który posługuje się sformułowaniem odnoszącym się do wykonania robót lub obiektów budowlanych w przyszłości, przywołany powyżej przepis odnoszących się do budynków wielolokalowych wskazuje na nieruchomości już istniejące. Nie sposób określić, czy w ten sposób autorzy projektu chcieli wprowadzić przepis retroaktywny, czy też nie, aczkolwiek wydaje się, że jeżeli taki był ich zamiar, to nie został on wyrażony w sposób dostatecznie jasny.

Zwrócić należy również uwagę na projektowane zmiany, które dotyczą gmin. Omawiana nowelizacja Prawa wodnego wprowadza obowiązek przedkładania przez gminy sprawozdań dla Prezesa Wód Polskich związanych z ustaloną opłatą za zmniejszoną naturalną retencję terenową. Termin na złożenie rzeczonego sprawozdania będzie upływał w dniu 30 czerwca roku następującego po roku, za który należne są opłaty.

O dalszych losach nowelizacji będziemy informować w kolejnych wpisach na blogu.